986 dolayı – 1010
Vinland, 986 dolayı – 1010
Grænlendinga saga’ya göre 986’da İzlanda’dan Grönland’daki babasının yanına giden Bjarni Herjólfsson rüzgâr ve sis yüzünden rotasından sapar. İlki ormanlarla kaplı üç bilinmeyen kıyı görür ve hiçbirine çıkmadan Grönland’a varır. Tarihçi Tryggvi J. Oleson bu üç ülkenin Newfoundland, Labrador ve Baffin Adası olduğunu ileri sürmüştür.
Leif Erikson karayı görüyor, Christian Krohg’un 1893 tarihli tablosu, Ulusal Müze, OsloWikimedia Commons, Christian Krohg, Public domain (Christian Krohg - Leiv Eirikson discovering America - NG.M.00558 - National Museum of Art, Architecture and Design.jpg)
Aynı sagaya göre yaklaşık on beş yıl sonra Leif Erikson, Bjarni’nin gemisini satın alır ve 35 adamla yola çıkar. Düz kayalık bir ülkeye Helluland, ormanlık bir ülkeye Markland, üzüm ve kereste bulduğu bir ülkeye de Vinland adını verir. Vinland’da evler yapıp kışı geçirir, sonra kereste ve üzümle eve döner. Eiríks saga rauða’da ise Leif, Kral Olaf Tryggvason’un Grönlandlılara Hristiyanlığı götürmek üzere gönderdiği Norveç’ten Grönland’a giderken Vinland’a rastlantıyla varır.
L’Anse aux Meadows’da yeniden yapılmış Kuzeyli çim evi, NewfoundlandWikimedia Commons, D. Gordon E. Robertson, CC BY-SA 3.0 (L'Anse aux Meadows, recreated long house.jpg)
İzlandalı tüccar Thorfinn Karlsefni karısı Gudrid ile Vinland’a gider, Grænlendinga saga’ya göre yanında 60 erkek ve beş kadın, Eiríks saga rauða’ya göre ise üç gemi ve 140 ile 160 arasında adam vardır. Oğulları Snorri orada doğar. Sagaların skræling dediği yerlilerle çatışma çıkana kadar ticaret yaparlar. Eiríks saga’da Erik’in kızı Freydís çıplak göğsüne kılıçla vurarak bir saldırıyı püskürtür, Grænlendinga saga’da ise kendi seferine önderlik eder ve ortakları Helgi ile Finnbogi’yi tayfalarıyla birlikte öldürtür.
1960’ta Helge Ingstad ile Anne Stine Ingstad, Newfoundland’in kuzey ucundaki L’Anse aux Meadows’da Kuzeyli yapılarının kalıntılarını bulur ve 1961–1968 yıllarında kazar. Ahşap iskelet üzerine çimle örülmüş, aralarında bir demirci ocağının da bulunduğu sekiz yapı gün ışığına çıkar, ağaç halkaları da sonradan orada kesilen kerestenin 1021 yılına ait olduğunu gösterir. Alanda bulunan boz cevizler kuzeyde ancak New Brunswick’e kadar yetişir, demek ki Kuzeyliler Saint Lawrence Körfezi’ne kadar gitmiştir. Alan Leif’in evleri ya da Eiríks saga’daki Straumfjörð olabilir ve daha güneye yapılan yolculuklar için üs işlevi görür.
L’Anse aux Meadows’daki en büyük Kuzeyli yapısının 1960’larda kazılan izleriWikimedia Commons, Clinton Pierce, CC BY-SA 3.0 (LanseAuxMeadows LargeBuilding.JPG)
Kaynaklar
- Magnus Magnusson and Hermann Pálsson (trans.), The Vinland Sagas: The Norse Discovery of America (1965).
- Margot Kuitems and others, "Evidence for European presence in the Americas in AD 1021", Nature (2021).
- Eleanor Barraclough, Beyond the Northlands: Viking Voyages and the Old Norse Sagas (2016).
Önceki: Kızıl Erik ve Grönland, 982–986Sonraki: Jarllar, çiftçiler ve köleler