870–930
İzlanda’nın yerleşimi, 870–930
Ari Þorgilsson’un 1122–1133 yıllarında yazdığı Íslendingabók ile Yerleşimler Kitabı Landnámabók, İzlanda’nın yerleşimini 870 sonrasına tarihler. Anlattıklarına göre bir kan davasından sonra yurdunu bırakan, batı Norveç’te Sunnfjordlu Ingólfr Arnarson 874’te Reykjavík’e yerleşir. Kıyı açığında yüksek oturak direklerini denize atar ve köleleri onları üç yıl sonra bulduğunda çiftliğini oraya kurar. Arkeoloji, yerleşimin 871 dolaylarına tarihlenen bir volkan külü tabakasından sonra hızla yayıldığını gösterir, ama Reykjavík’teki birkaç ev bu tabakanın altında kalır.
Ingólfr Arnarson yüksek oturak direklerini diktiriyor, Johan Peter Raadsig’in 1850 tarihli tablosuWikimedia Commons, Johan Peter Raadsig, Public domain (Ingolf by Raadsig.jpg)
Ingólfr’un süt kardeşi Hjörleifr İrlandalı köleleri tarafından öldürülür, Ingólfr da onları adlarını onlardan alan adalarda, "batılıların adaları" Vestmannaeyjar’da yakalayıp öldürür. Birçok yerleşimci İrlanda’dan ve İskoçya’dan köle getirir, genetik araştırmalar İzlandalıların anne soyunun yüzde 62’sini bu topraklara bağlar. Landnámabók 435 ilk yerleşimciyi, 1.400 çiftlikte 3.000’den fazla kişiyi sayar, Ari’ye göre ada 930’a kadar tamamen yerleşilmiştir.
Ingólfshöfði’de Landnámabók’tan alıntı taşıyan taş: Ingólfur, bugün Ingólfshöfði denen yerde karaya çıktıWikimedia Commons, Guillaume Baviere, CC BY 2.0 (Iceland 2008-05-27 (2677014699).jpg)
930’da yerleşimciler, Reykjavík’in yaklaşık 45 km doğusundaki Þingvellir’de bütün adanın meclisi Althing’i, Úlfljótr’un Norveç’ten getirdiği bir yasayla kurar. Meclis her yaz iki hafta toplanır. Goðar denen reisler yasa yapar ve davalara bakar, yasa sözcüsü de yasayı Yasa Kayası’ndan okur.
Þingvellir’de Yasa Kayası’nın yanındaki Almannagjá kayalıklarıWikimedia Commons, Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0 (Lögberg, Þingvellir National Park, Iceland, 20230502 0857 4087.jpg)
980’den itibaren misyonerler gelir, Norveç Kralı Olaf Tryggvason da Norveç limanlarını İzlandalılara kapatıp İzlandalı rehineler tutarak onları sıkıştırır. 999 ya da 1000 yılındaki Althing’de, kendisi de pagan olan yasa sözcüsü Þorgeirr Þorkelsson bütün İzlandalıların vaftiz edilmesine karar verir. Bebekleri ölüme terk etmek, at eti yemek ve evde pagan tapınması bir süre daha serbest kalır.
Kaynaklar
- Ari Þorgilsson, Íslendingabók, trans. Siân Grønlie (2006).
- Landnámabók, Sturla Þórðarson’s version, about 1275 to 1280.
- Jesse Byock, Medieval Iceland: Society, Sagas and Power (1988).
Önceki: Faroe Adaları ve İzlanda, 800 dolayı – 870Sonraki: Kızıl Erik ve Grönland, 982–986