936–986 dolayı
Gorm ve Harald Bluetooth
Gorm the Old kaynaklarda ilk kez 936’da, Hamburg-Bremen Başpiskoposu Unni’yi ağırladığında görünür. Jutland’daki Jelling’den, belki yalnızca Jutland’ı yönetir ve eşi Thyra’nın anısına iki Jelling taşından küçüğünü diktirir. Jelling’deki kuzey höyüğün mezar odası 958’de kesilmiş ağaçlardan yapılmıştır, Gorm büyük olasılıkla 958’den 959’a geçen kış ölür.
Gorm’un oğlu Harald Bluetooth 965 dolayında anne ve babasının anısına büyük taşı diktirir. Taşın runları Harald’ın bütün Danimarka’yı ve Norveç’i kendine kazandığını ve Danları Hristiyan yaptığını söyler, taşın bir yüzünde de çarmıha gerilmiş İsa’nın tasviri vardır. Harald’ın sağlığında yazan Corveyli Widukind, Poppa adlı bir din adamının ağır bir kızgın demiri yanmadan taşıyarak kralı Hristiyanlığa kazandırdığını anlatır. Harald babasının cesedini höyükten çıkarıp yanındaki kiliseye taşır.
Harald Bluetooth’un 965 dolayında diktirdiği büyük Jelling taşının runik yüzüWikimedia Commons, Jürgen Howaldt, CC BY-SA 2.0 de (Runenstein Blauzahn 2.jpg)
Harald, Jutland’ın boynunu kesen sur olan Danevirke’yi 964 ile 968 arasında yapılan bir bağlantı duvarıyla güçlendirir. İmparator I. Otto’nun ölümünden sonra 973’te Saksonya’ya saldırır, II. Otto ise 974’te karşı saldırıya geçip Hedeby’yi ve Danevirke’yi alır, Harald buraları 983’te geri kazanır. Harald yaklaşık 970 ile 980 arasında Aggersborg, Fyrkat, Nonnebakken, Trelleborg ve Borgring halka kalelerini yaptırır, her biri dört kapılı yuvarlak bir surdur ve içindeki evler tek bir plana göre dizilmiştir. Trelleborg’un keresteleri 980 sonbaharında kesilmiştir.
Harald Bluetooth’u misyoner Poppo vaftiz ederken, Tamdrup kilisesinin sunağından yaldızlı bakır bir levha, 1200 dolayıWikimedia Commons, Anagoria, CC BY 3.0 (1200 Harald Blåtand anagoria.jpg)
Norveç’te Lade jarlı Haakon Sigurdsson 975 dolayından başlayarak Harald’a bağlı olarak yönetir, ama sonra ondan kopar ve sagalara göre geleneksel olarak 986’ya tarihlenen Hjörungavágr Muharebesi’nde Jomsvikinglerden oluşan bir Danimarka filosunu yener. Aynı sıralarda Harald’ın oğlu Sweyn Forkbeard isyan eder ve babasını Danimarka’dan kovar. Bir yüzyıl sonra yazan Bremenli Adam’a göre Harald, sagalardaki Jomsborg olan Jumne’de yaralarından ölür ve Roskilde’ye gömülür.
Slagelse yakınındaki Trelleborg halka kalesi havadan, uzun evlerinin izleri çimende işaretlenmişWikimedia Commons, Thue C. Leibrandt, CC BY-SA 3.0 (Trelleborg airphoto.JPG)
Kaynaklar
- The Jelling stones, runic inscriptions of King Gorm and King Harald.
- Widukind of Corvey, Deeds of the Saxons.
- Adam of Bremen, History of the Archbishops of Hamburg-Bremen (1076).
Önceki: Harald Fairhair ve HafrsfjordSonraki: Olaf Tryggvason ve Svolder