Năm 225 TCN
Cuộc xâm lược của người Gaul năm 225 TCN
Năm 232 TCN, La Mã chia vùng đất trước đây của người Gaul ở Picenum cho những công dân nghèo, khiến người Boii và người Insubres ở thung lũng sông Po lo ngại. Năm 225 TCN, hai dân tộc này thuê người Gaesatae, những chiến binh từ bên kia dãy Alps, dưới quyền hai vua Concolitanus và Aneroëstes. Polybius viết rằng nỗi lo sợ cuộc chiến này đã khiến La Mã kí Hiệp ước Ebro với Hasdrubal.
Talamone trên bờ biển Toscana, tức Telamon thời cổ, gần nơi diễn ra trận đánhWikimedia Commons, Alessio Damato, CC BY-SA 3.0 (Talamone panorama top.jpg)
La Mã động viên các đồng minh Ý. Chấp chính quan Lucius Aemilius Papus đóng ở Ariminum với bốn quân đoàn và 32.000 quân đồng minh, và một lực lượng người Sabini và người Etrusca canh giữ biên giới Etruria. Chấp chính quan kia, Gaius Atilius Regulus, đang ở Sardinia với một đạo quân có quy mô tương đương.
Người Gaul vượt dãy Apennini vào Etruria và tiến về phía La Mã. Gần Clusium, họ lặng lẽ rút đi trong đêm đến Faesulae và đánh bại đạo quân La Mã đuổi theo, giết 6.000 người. Khi Papus đến, họ quay về dọc bờ biển cùng chiến lợi phẩm, và ông bám theo mà không mạo hiểm giao chiến. Regulus đổ bộ tại Pisae và tiến xuống phía nam, và gần Telamon trinh sát của ông chạm trán trực diện với tiền quân Gaul.
Người Gaul hấp hối, bản sao cẩm thạch La Mã của một tượng đồng Hy Lạp thế kỉ III TCN, bảo tàng CapitoliniWikimedia Commons, Carole Raddato, CC BY-SA 2.0 (The Dying Gaul, second-century AD Roman copy of a third-century BC Hellenistic bronze, Capitoline Museums (11340775816).jpg)
Nguồn
- Polybius, Histories, book 2, 22 to 31.
- Adrian Goldsworthy, The Fall of Carthage (2006).
Trước: Nhà Barca ở IberiaTiếp: Cuộc giao chiến giành ngọn đồi