MÖ 201 – 150
Masinissa ve Cato
MÖ 201 antlaşması Kartaca’ya Afrika’daki topraklarını bırakır ama Roma’nın izni olmadan savaşmasını yasaklar. Roma’nın müttefiki Masinissa, Numidyalıları Kartaca’nın batısında, başkenti Cirta olan bir krallıkta birleştirir. Sonraki elli yıl boyunca Kartaca topraklarını parça parça ele geçirir: MÖ 158’e kadar Lepcis Magna’ya uzanan Emporia kıyısını, MÖ 152’de Büyük Ovalar’ı. Kartaca her seferinde Roma’ya başvurur, Roma ise Masinissa’yı destekler.
Masinissa’nın portresi ve bir fil betimli bronz sikkesi, Cirta MüzesiWikimedia Commons, BnF, CC0 (Massinissa musée de Cirta.jpg)
Kartaca ticaret ve tarımla zenginleşir ve tazminatının son taksitini MÖ 151’de öder. Yaşlı Cato’nun da bulunduğu bir Roma elçiliği, Masinissa ile bir anlaşmazlığı çözmek için MÖ 153 ya da 152’de kenti ziyaret eder ve Cato kentin zenginliğinden etkilenir. Plutarkhos’a göre Cato bundan sonra Senato’daki her konuşmasını Kartaca’nın artık var olmaması gerektiği görüşüyle bitirir. Bu söz bugün "Carthago delenda est" (Kartaca yıkılmalıdır) biçiminde bilinir.
Cirta yakınındaki El Khroub’da, çoğunlukla Masinissa’ya mal edilen kraliyet kule mezarıWikimedia Commons, Yelles, CC BY-SA 3.0 (Massinissa el khroub.JPG)
Patrici Torlonia olarak bilinen ve çoğunlukla Yaşlı Cato’nun portresi olarak gösterilen mermer başWikimedia Commons, Public domain (Marco Porcio Caton Major.jpg)
MÖ 151’de Kartaca, Hasdrubal adlı bir generalin komutasında bir ordu kurar ve Roma’nın onayı olmadan Masinissa ile savaşır. Ordu Oroscopa’da yenilir ve teslim olur, Numidyalılar tutsakların çoğunu öldürür. Roma bu savaşı antlaşmanın çiğnenmesi sayar ve Afrika’ya bir sefer hazırlar.
Kaynaklar
- Appian, The Punic Wars.
- Plutarch, Life of Cato the Elder.
- Adrian Goldsworthy, The Fall of Carthage (2006).
Önceki: Sürgünde HannibalSonraki: Roma Utika’ya çıkar