Ekim 1807 – Haziran 1808
Portekiz ve İspanya
Tilsit’ten sonra Napolyon, Portekiz’den limanlarını İngiliz gemilerine kapatmasını, Britanya’ya savaş ilan etmesini ve İngiliz mallarına el koymasını ister. Naip Prens João limanları kapatır ama İngiliz tüccarları tutuklamaz. Bunun üzerine 12 Ekim 1807’de General Jean-Andoche Junot’nun yaklaşık 25.000 kişilik kolordusu Irun’da Bidasoa’yı geçerek İspanya’ya girer. Birkaç gün sonra imzalanan gizli Fontainebleau Antlaşması’yla Fransa ve İspanya Portekiz’i üçe bölmeyi kararlaştırır, toplam 25.500 kişilik üç İspanyol kolu da işgale katılacaktır.
Junot 12 Kasım’da Salamanca’ya varır, acele etmesi emredilince tepelerin üzerinden Alcántara’ya giden kısa yolu tutar ve Tejo vadisinden aşağı iner. Hiç dinmeyen yağmurda atlarının yarısı ölür, altısı dışında bütün topları geride kalır. 29 Kasım’da Naip Prens ailesi, sarayı ve hazinesiyle, 15 savaş gemisi ve 20’den fazla nakliye gemisiyle Brezilya’ya yelken açar. Ertesi gün 1.500 Fransız askeri hiçbir direnişle karşılaşmadan Lizbon’a girer.
30 Kasım 1807’de Lizbon’a giren Fransız askerleri, Luís António Xavier’nin baskı resmi, 1807 dolaylarıWikimedia Commons, Luís António Xavier, Public domain (La veritable entrée des protecteurs en Lisbonne le 30 de Novembre 1807.jpg)
Şubat 1808’de Fransız tümenleri Pireneleri aşar ve Pamplona ile Barselona kaleleriyle birlikte Navarra’yı ve Katalonya’yı işgal eder. İspanya’daki 60.000 ile 100.000 arası Fransız askerinin komutasını Joachim Murat alır. 17 Mart’ta Aranjuez’de bir kalabalık başbakan Manuel Godoy’un evini basar, iki gün sonra Kral IV. Carlos oğlu VII. Fernando lehine tahttan çekilir. Murat 23 Mart’ta Madrid’e girer.
Napolyon iki kralı da Bayonne’a çağırır. 2 Mayıs’ta Madrid’de bir kalabalık kralın en küçük oğlunun Fransa’ya götürülmesini engellemeye çalışır. Aralarında İmparatorluk Muhafızları ve Memlükleri de bulunan Murat’ın birlikleri ayaklanmayı sokak çatışmalarıyla bastırır. Ertesi gün yüzlerce esir kurşuna dizilir. Bayonne’da 5 ile 7 Mayıs arasında Carlos ve Fernando tacı Napolyon’a bırakır. Napolyon da 6 Haziran’da tacı o güne kadar Napoli Kralı olan ağabeyi Joseph’e verir.
Madrid’de 2 Mayıs 1808, Muhafız Memlüklerinin kalabalığa saldırısı, Francisco Goya’nın tablosu, 1814Wikimedia Commons, Francisco Goya, Public domain (El dos de mayo de 1808 en Madrid.jpg)
23 Mayıs’ta Cartagena ve Valensiya, 24 Mayıs’ta Zaragoza ve Murcia ayaklanır, 25 Mayıs’ta Asturias Napolyon’a savaş ilan eder. Birkaç hafta içinde bütün İspanyol eyaletleri isyan etmiştir, haziranda Portekiz de onlara katılır. Yaklaşık 80.000 Fransız askeri Pamplona ve San Sebastián’dan Madrid ve Toledo’ya uzanan dar bir şeridi elinde tutar, Junot’nun Portekiz’deki kolordusunun ise Fransa ile bağlantısı kesilir.
Madrid’de 3 Mayıs 1808, esirleri kurşuna dizen Fransız askerleri, Francisco Goya’nın tablosu, 1814Wikimedia Commons, Francisco Goya, Public domain (El tres de mayo de 1808 en Madrid.jpg)
Kaynaklar
- David G. Chandler, The Campaigns of Napoleon (1966).
- Charles Oman, A History of the Peninsular War, vol. I (1902).
- Charles J. Esdaile, The Peninsular War: A New History (2003).
Önceki: TilsitSonraki: Dupont Endülüs’te