Aralık 1696 – 12 Mart 1697
Ursúa gölde
Aralık 1696’ya gelindiğinde Campeche’den gelen yol, bitmemiş ve yer yer güçlükle geçilir hâlde, Petén Itzá Gölü’nün kıyısına ulaşır. Itza önderleri bölünmüştür: Kan Ek' boyun eğmeyi önermiştir, Kowojlar ve kuzey kıyıdaki Chak'an Itzaları ise İspanyollara karşıdır. Aralık sonunda Chak'an Itzaları Kejache misyon kasabası Pak'ek'em’e baskın yapar ve kilisesini yakar, Chuntuki’deki garnizon da geri çekilir. Ursúa yol boyunca asker ve işçi gönderir, onlara kürekli bir savaş gemisi olan bir galeota yapmalarını buyurur ve kendisi 23 Ocak 1697’de Campeche’den ayrılır.
26 Şubat’ta yaklaşık 235 asker ve 120 yerli işçiyle gölün batı kıyısına ulaşır ve Ch'ich'te ağır toplarla korunan bir kamp kurar. Adamları galeotayı orada 12 günde birleştirir: 14,4 m’lik bir omurga, her yanda 12 kürek, 114 kişilik yer ve en az beş top. 28 Şubat’tan başlayarak bazı Itza grupları kampa doğru ok atar, başkaları ise askerlerin arasına karışır ve onlardan süs eşyası alır.
Nojpetén adasındaki kasaba Flores, havadan, 2019Wikimedia Commons, Juan Francisco, CC BY-SA 2.0 (Flores Island.jpg)
10 Mart’ta AjChan ile Yalainlerin hükümdarı Chamach Xulu Ch'ich'e gelir. Ardından beyaz bayraklı bir kano Itza başrahibini getirir, başrahip barışçı bir teslim önerir ve Ursúa Kan Ek'i üç gün sonra kampına çağırır. Belirlenen gün Kan Ek' gelmez. Onun yerine kıyıda ve göldeki kanolarda savaşçılar toplanır.
Petén Itzá Gölü’nün Flores’e bakan kıyısında kanolar, Philip Ainsworth Means’in 1917’de yayımladığı bir fotoğrafWikimedia Commons, unknown author, Public domain (SCY D241 Plate III - Lake Peten and Flores, Guatemala.jpg)
Kaynaklar
- Grant D. Jones, The Conquest of the Last Maya Kingdom (1998), pp. 245 to 297.
- Robert J. Sharer and Loa P. Traxler, The Ancient Maya (6th ed. 2006), pp. 776 to 777.
- Grant D. Jones, The Kowoj in Ethnohistorical Perspective, in Prudence M. Rice and Don S. Rice, eds., The Kowoj: Identity, Migration, and Geopolitics in Late Postclassic Petén, Guatemala (2009), p. 59.
Önceki: Yucatán’dan gelen yolSonraki: Galeota gölü geçer