1402–1409
Hus ve Beytüllahim Şapeli, 1402–1409
Jan Hus 1370 dolayında Güney Bohemya’daki Husinec köyünde doğar ve adını bu köyden alır. Prag üniversitesinde okur, 1396’da sanatlar alanında magister unvanını alır ve 1400’de rahip olarak takdis edilir. 14 Mart 1402’de, 1391’de Çekçe vaazlar için kurulan ve yaklaşık 3.000 kişi alan Eski Şehir’deki Beytüllahim Şapeli’nin vaizi olur. Bu kürsüden din adamlarının ahlakını ve zenginliğini eleştirir, Kilise’nin yenilenmesini ister.
Alfons Mucha, Magister Jan Hus Beytüllahim Şapeli’nde vaaz verirken, 1916, Slav Destanı’ndanWikimedia Commons, Alfons Mucha, Public domain (Kazani mistra jana husa v kapli betlemske 81x61m.jpg)
Aralarında Praglı Jerome’un da bulunduğu Çek öğrenciler, Oxfordlu ilahiyatçı John Wycliffe’in eserlerini Prag’a getirir. 1403’te üniversitede Wycliffe’in yazılarından çıkarılan 45 madde tartışılır. Hocaların Bohemya ulusundaki yenilikçiler Wycliffe’i savunur, Bavyera, Saksonya ve Polonya uluslarının hocalarının çoğu ise mahkûm edilmesini ister. Başpiskopos Hazmburklu Zbyněk Zajíc 1408’den itibaren Wycliffeçilere karşı harekete geçer.
Kilise’nin Roma’da XII. Gregorius ve Avignon’da XIII. Benedictus olmak üzere iki papası olduğu bu dönemde IV. Wenceslas, üniversitenin bölünmeye son verecek Pisa konsilini desteklemesini ister. 18 Ocak 1409’da Kutná Hora’da Bohemya ulusuna üniversitede üç oy, öteki üç ulusa ise toplam bir oy verir. O yıl bin ile iki bin arasında hoca ve öğrenci Prag’dan ayrılır, çoğu kendileri için yeni bir üniversite kurulan Leipzig’e gider. Hus 1409–1410 kış döneminde üniversitenin rektörüdür.
“Alman öğrencilerin Prag’dan Leipzig’e göçü, 1409”, 20. yüzyıl başına ait bir Alman kartpostalıWikimedia Commons, unknown artist, Public domain (Auszug aus Prag 1409.jpg)
Kaynaklar
- Thomas A. Fudge, Jan Hus: Religious Reform and Social Revolution in Bohemia (2010).
- Matthew Spinka, John Hus: A Biography (1968).
- František Šmahel, Die Hussitische Revolution (2002), vol. 2.
Önceki: Grunwald ve kralın sarayı, 1410–1419Sonraki: Endüljanslar ve sürgün, 1410–1414