Tháng 7 năm 1908 – tháng 4 năm 1909
Cách mạng năm 1908 và Quân đội Hành động
Ngày 3 tháng 7 năm 1908, Ahmed Niyazi, một sĩ quan thuộc Uỷ ban Liên hiệp và Tiến bộ, cùng một nhóm quân tình nguyện rời đồn binh ở Resen (khi đó là Resne) để lên vùng đồi núi, và các sĩ quan khác khắp Macedonia làm theo. Trong đêm 23 rạng sáng 24 tháng 7, Abdulhamid II khôi phục hiến pháp năm 1876 và triệu tập lại quốc hội. Mustafa Kemal, một sĩ quan tham mưu của Tập đoàn quân số 3 ở Thessaloniki, chỉ góp một phần nhỏ vào cuộc cách mạng. Cuối năm đó, ông nhận nhiệm vụ dẹp một cuộc nổi dậy của các bộ lạc ở Tripolitania.
Ahmed Niyazi và các chiến hữu, bưu thiếp, năm 1908Wikimedia Commons, Unknown author, Public domain (Ahmet Niyazi Resneli Bey and his revolutionary band.jpg)
Đám đông ở quảng trường Tự do, Thessaloniki, sau lễ tuyên bố hiến pháp, ngày 24 tháng 7 năm 1908, bưu thiếpWikimedia Commons, Unknown. Commemorative postcard from 1908., Public domain (Proclamation of the Constitution of the Ottoman Empire in Thessaloniki, 24 July 1908.png)
Ngày 13 tháng 4 năm 1909, tức ngày 31 tháng 3 theo lịch dùng khi đó, binh lính ở Istanbul nổi loạn chống lại Uỷ ban Liên hiệp và Tiến bộ và đòi khôi phục luật sharia. Các đơn vị của Tập đoàn quân số 3 lập nên Quân đội Hành động và đi tàu hoả đến Yesilkoy (khi đó là San Stefano), ngay phía tây thủ đô. Mustafa Kemal đi cùng họ với tư cách sĩ quan tham mưu. Ngày 24 tháng 4, Quân đội Hành động chiếm Istanbul, và ba ngày sau quốc hội phế truất Abdulhamid II rồi đưa nhà vua đi lưu đày ở Thessaloniki.
Mustafa Kemal ở Thessaloniki trước khi cùng Quân đội Hành động lên đường đến Istanbul, tháng 4 năm 1909Wikimedia Commons, Unknown author, Public domain (Mustafa Kemal, Selanik, 1909.png)
Binh lính Quân đội Hành động tiến về Bakirkoy (khi đó là Makrikoy), tháng 4 năm 1909, bưu thiếpWikimedia Commons, Unknown author, Public domain (Action Army marching on Makri Keuy.jpg)
Nguồn
- Andrew Mango, Atatürk (1999).
Trước: Damascus và hội kín đầu tiênTiếp: Tobruk và Derna